AKÜ’DE “ORHUN ABİDELERİ” KONULU SUNUM DÜZENLENDİ

AKÜ Türkçe Topluluğu Kulübü üyesi Tarık Özdemir, Orhun Yazıtları’nda çözülen ilk kelimenin “Tengri-Tanrı” olduğunu, Türk adının da ilk kez bu yazıtlarda geçtiğini açıkladı.

Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ) Türkçe Topluluğu Kulübü’nün düzenlediği Orhun Abideleri konulu sunumda bilgi veren katımcılar, tarihte Türk kelimesinin geçtiği ilk yazılı kaynağın Orhun Abideleri olduğunu açıkladılar.

AKÜ Türkçe Eğitimi Bölümü 1. sınıf öğrencisi Tarık Özdemir sunumunda, Eski Türklerden günümüze irili ufaklı pek çok yazıtın kaldığını ifade etti. Özdemir, “Bu yazıtlardan en önemlileri Göktürk Devleti zamanında dikilmiş ve Göktürk alfabesi ile yazılmış olan Bilge Kağan, Kül (Köl) Tigin, Tonyukuk yazıtlarıdır. Orhun Abidelerinden 12. asırda Moğol tarihçi Cüveyni Tarih-i Cihanküşa’sında bahseder. Orhun harfli kitabeleri hususunda bilim dünyasını dikkatini çeken Strahlenberg olmuştur. 1890’da Heikel’in başkanlığında bir Fin, 1891’de de Radloff başkanlığında Rus ilmi sefer heyeti Orhun kitabeleri mahaline gönderilmiştir. Genç Türk âlimi Talât Tekin Amerika’da Orhun Türkçesinin gramerini ve neşrini yapmıştır” dedi.

YAZITLAR TÜRKÇENİN ZENGİNLİĞİNİ DE GÖSTERİR

Tarık Özdemir, “Yazıtlar bugünkü Moğolistan toprakları içindedir. Önceleri bu yazıtların Türklere ait olduğu bilinmiyordu. Yazıtların bir yüzünde bulunan Çince metinler, çözümde çok yardımcı oldu. Çok sık geçen kelimelerin kişi ismi olduğu tahmin edildi. Çözülen ilk kelime “tengri” (tanrı) kelimesidir. Yazıtları Danimarkalı Türkolog Wilhelm Thomsen çözmüştür. 25 Aralık 1893’te bu yazıtların Türklere ait olduğunu ilan etmiştir. Orhun Abideleri Türk adının geçtiği ilk metindir. Türkçenin zengin ve işlenmiş bir dil olduğunun kanıtıdır. Hükümdarın millete hesap vermesi bakımından demokrasi göstergesidir” diye konuştu.

ÖĞRETİM ÜYELERİ DE KATILDI

Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ) Ahmet Necdet Sezer Kampüsü (ANS) 1. Eğitim Binası Abdullah Kaptan Konferans Salonu’nda Türkçe Topluluğu Kulübü tarafından düzenlenen “Orhun Abideleri” konulu sunuma öğretim üyelerinin yanı sıra öğrenciler katıldı.