İZMİR'DE İLK KURŞUNU ATAN BAYAT'LI YARBAY ARİF BEY'DİR
Arif Yağcı BAYATLI ARİF BEY KİMDİR Kurtuluş Savaşı'nda Afyon ve Havalisi Kuva-i Milliye Komutanı. Afyon çevresinde Milli Direnişin öncülerinden olan ve milli mücadelenin ...
Arif Yağcı
BAYATLI ARİF BEY KİMDİR Kurtuluş Savaşı’nda Afyon ve Havalisi Kuva-i Milliye Komutanı. Afyon çevresinde Milli Direnişin öncülerinden olan ve milli mücadelenin en buhranlı günlerinde iç isyanların bastırılmasında büyük emeği geçen Arif Bey 1875’de Harput’ta doğdu. Binbaşı Osman Bey’in oğludur.
YARBAYIMIZ ÇANAKKALEDE
1883’te Harp Okuluna girerek 1895’te subay çıktı. Balkan Harbinde 32. Alayın 1. Tabur Komutanı olarak görev yaptı. 1. Dünya Savaşında 12 Alay Komutanı olarak Çanakkale’de Arıburnu’nun sol cenabında görev yaptı. Daha sonra 12. Alayla Diyarbakır ve Bitlis’te bulundu. Yarbay rütbesi ile İzmir Merkez Komutanlığına atandı.
YUNAN İZMİRE ÇIKAR İLK KURŞUNU YARBAYIMIZDAN YER
Amerika, İngiltere ve Fransa’nın desteği ile Yunanlıların İzmir’e çıktığı gün olan 15 Mayıs 1919 Konak meydanında yürümeye başladıkları sırada Türklerin içi kan ağlarken tam o esnada civarda bulunan bir binadan atılan silah sesi ile ortalık kargaşaya ve paniğe çevirmeye yeter. Yunan işgal ordusunun bayraktarı Teğmen Yannis vurularak olay yerinde geberir. İşgalciler makinelilerle rasgele ateş açmaları sonucunda yüzlerce Türk ölür.
SABETAYCI GAZETECİ DAYANIŞMASI
Ne hikmettir bilinmez tam 40 yıldır ilk kurşunun kimin attığı bilinmez…
1960’lı yıllarda gazeteci Ahmed Emin Yalman ilk kurşunu gazeteci arkadaşı Hasan Tahsin’in attığını yazdı. Böylece durduk yerde, hiç yoktan, Hasan Tahsin bir halk kahramanı oldu; adı meydanlara, caddelere, mekteplere verildi. 1974’te İlk Kurşun Anıtı dikildi. [İşin garibi, heykel Yunanlıların geldiği tarafa değil de, yerli direnişin teşkilatlandığı Bahri Baba Parkı’na nişan almaktadır.] Bu tarihten itibaren İzmir Gazeteciler Cemiyeti Hasan Tahsin Gazetecilik Ödülleri verir.
HASAN TAHSİN KİMDİR
Hasan Tahsin, 1888 Selânik doğumludur. Asıl ismi Osman Nevres’tir. Ahmed Emin Yalman gibi İttihatçı ve Sabetaycı dır.
Hasan Tahsin Paris Hukuk Fakültesi mezunu. Sosyalist fikirlere sahiptir. İzmir’de ticarete başlamışsa da iflas etmiş; gazeteciliği de yürütemeyip bunalımından dolayı kendisini içkiye vermiştir.
40YIL SONRA KURNAZLIK
Hâdiseden 40 küsur sene sonra Hasan Tahsin’in “ilk kurşunu atan kahraman” olarak lanse edilmesi enteresandır. Öyle ki bazıları bunun vatanın kurtuluşunda ve yeni devrin kuruluşunda sembolik de olsa İttihatçı ve dönmelerin payı bulunduğunu göstermek için plan yapılır. İlk kurşun nerede sıkıldı? Hasan Tahsin kime ateş etti? Gerçekten etti mi? Tek el silah atışı bu kadar panik doğurur mu? Hepsi muammadır.
İLK KURŞUN ÇELİŞKİLER LE DOLU
Türk Ansiklopedisi, ilk kurşunla vurulanın Yunan bayrağını taşıyan süvari olduğunu söylüyor. Hâlbuki sahile çıkanlar piyâde idi. Kimine göre kurşun Efzon Alayı’na yol gösteren yerli Rum’un alnına girmiştir. Kimine göre Hükümet Konağı önünde elindeki kılıcı ile bayrak yerini gösteren Yâver Zafiropulos’a isabet etmiştir. Hâlbuki Konak ile Efzon Alayı’nın yürüdüğü yer arasında epey mesafe vardır. İlk kurşunu sıktığı söylenen Hasan Tahsin’in hemen oracıkta süngülendiği; kaçarken vurulduğu ve bir sokağa sapmayı başarıp, tabancasını tekrar doldurduktan sonra vurularak süngülendiği, evinde öldüğü hususunda dört ayrı rivayet vardır.
İLK KURŞUNU ATAN YARBAY ARİF BEYDİR
İzmir’de düşmana ilk kurşunu atan İzmir Merkez Kumandanı Kaymakam (Yarbay) Ârif Beydir. Yaveri Aziziyeli Hoşafoğlu Hüseyin şöyle anlatıyor: “Ârif Bey, işgali pencereden seyrediyordu. Bir ara dayanamayarak elimdeki mavzeri aldı. Halkın şeytan askeri dediği Efzon askerlerinden Yunan bayrağını elinde taşıyana sıktı. Asker yerden bir arşın (yarım metre) sıçrayıp elindeki bayrakla beraber taşların üzerine düştü. Piyadeler geri kaçıştılar. Biraz sonra Yunanlılar makineli tüfek atışına başladılar.”
Bu hadisenin ardından Afyon-Bayatlı Arif Bey Yanına birkaç subay ve er alarak kıyafetini de değiştirerek Seyit Gazi’ye geldi. Arif Bey bu yörede bir taraftan da asker toplamaya başladı. Yrb. Arif Bey komutasında oluşturulan askeri güce ‘Karakeçili Milli Alayı denmektedir. ‘1. ve 2. Bozkır ayaklanmalarının bastırılmasında büyük rol oynayan Karakeçili Milli Alayı daha sonra Bolu Düzce ayaklanmalarının bastırılmasında da büyük yararlıklar gösterdi. Yarbayımız aynı zamanda Keskin bir nişancıydı.
BURAYA BEN KARIŞIRIM DEDİ ÇADIRINDA ÖLÜ BULUNDU
Nallıhan jandarma kumandanı Sadık Bey’i astırdığında, Kemal Paşa kendisine telefon açıp “Sadık Beyin hanımı yakın akrabamdır. Kadın hâmiledir. Sadık’ı öldürme. Buraya gönder. Halk bir ceza verir” dediyse de “Paşam, bu zâbit düşman karşısında gerilemiştir. Buraya ben karışırım” dedi. Bu sayede çok düşman edindi. Düzce isyanını bastırmaya gittiğinde, Kızılcahamam’da mola verdikleri gece maiyetinden iki kişi tarafından çadırında 11-12 Mayıs 1922 tarihinde başına kurşun sıkılarak öldürüldü. Ankara’dan yanına verilen iki subayın buna göz yumması ve işin ört-bas edilmesi dikkat çekip, hâdisenin Ankara’nın direktifiyle gerçekleştirildiği dedikodusunu doğurdu. Arif Bey’in Bayat’taki aile lakabı Hacı Mustafa oğullarıdır.